Prijsvraag verhaal vlag Maastricht
Prijsuitreiking 6 juni 2010
![]()
Maastricht - Tom Metselaars uit Weert heeft de D66 prijsvraag over de Ster van Maastricht gewonnen. Tweede werd Leo Sins en derde Gérard Dielemans. Aan de prijsvraag namen negentien inzenders deel. De vraag was een eigen beeld, een eigen verhaal rond de achtergrond van de ster en waarom ze op de Maastrichtse vlag staat, in te sturen. Het hoefde geen historische verklaring te zijn, het ging vooral om eigen ideeën.
De jury bestond uit wethouder Mieke Damsma, fractievoorzitter Bert Jongen, bestuurslid Guy Oudhuis en D66-lid Chrit Leenders.
De jury was onder de indruk van de veelzijdigheid van de inzendingen: van proza en poëzie tot aan een powerpointpresentatie. In het Nederlands, in het Mestreechs, of een combinatie van beiden. De inzendingen kwamen uit Maastricht, maar ook elders uit Limburg en zelfs uit Frankrijk. Een grote variatie dus.
De jury besloot om de inzendingen niet alleen op de website te plaatsen, maar deze ook te publiceren in de vorm van een cahier.
De jury vindt dat Tom Metselaars zich op een bijzondere wijze heeft laten inspireren door een glas-in-lood-raam in het museum The Cloisters in Manhattan en dit als basis heeft gebruikt voor zijn historische fictie met zijn verhaal ‘Het wonderlijke relaas van Herman Hebben’. Met dit verhaal legt hij de verbinding tussen de Oude en Nieuwe Wereld en geeft hij uitdrukking aan het mondiale gebruik van de ster. De jury is van mening dat hij daarmee de opzet van de prijsvraag op een zeer treffende wijze vertolkt en daarmee de eerste prijs verdient.
De heer Sins verwoordde zijn gevoelens in “'t Waope vaan Mestreech” in het dialect in vijf coupletten op een bondige wijze.
Gérard Dielemans maakte een uitvoerige powerpointpresentatie over de betekenis van een ster in het algemeen en de ster van Maastricht in het bijzonder. De jury heeft grote waardering voor de eigentijdse wijze waarop hij zijn inzending heeft vormgegeven.
Prijsvraag - Het verhaal van de vlag van Maastricht
De Maastrichtse vlag bestaat uit een rood vlak met daarop een witte vijfpuntige ster. Het is niet helemaal duidelijk wat die ster betekent en waarom ze op de vlag gekomen is. Er zijn wel verklaringen vanuit de geschiedenis maar die zijn verschillend.
Daarom vragen wij aan alle inwoners van Maastricht ons te helpen.
Stuur ons uw eigen verklaring, uw eigen beeld, uw eigen verhaal rond de achtergrond van die ster en waarom ze op de Maastrichtse vlag staat.
Het hoeft geen historische verklaring te zijn, het gaat vooral om uw ideeën.
De bijdragen worden gepubliceerd op de website van D66 Maastricht.
De meest originele bijdragen ontvangen een prijs en bovendien een pakket dat bestaat uit een keur aan Maastrichtse producten.
Stuur uw verhaal of gedicht op naar :
D66 Maastricht,
Burg. Ceulenstraat 95
6212 CR Maastricht
Of
E – mailadres: info@d66maastricht.nl
Inzendingen moeten vóór 15 april 2010 binnen zijn. De winnaars worden in mei bekend gemaakt.
Prijzen:
- Cadeaubon van 50€ en een pakket
- Cadeaubon van 40€ en een pakket
- Cadeaubon van 30€ en een pakket
Voorwaarden prijsvraag:
- Maximaal 700 woorden
- Bij voorkeur getypte tekst of anders leesbaar geschreven
- De teksten worden in ieder geval gepubliceerd op de website van D66 Maastricht www.D66maastricht.nl
- De jury bestaat uit de fractie en het bestuur van D66 Maastricht
- De jury wijst drie winnaars aan
- Over de uitslag wordt niet gecorrespondeerd.
- De prijswinnaars worden persoonlijk op de hoogte gesteld. De uitslag wordt gepubliceerd op de website van D66 Maastricht en in de media
- Teksten die niet voldoen aan de fatsoensnormen (bijvoorbeeld het gebruik van scheld- en schuttingwoorden), anonieme berichten en uitlatingen van racistische en/of discriminerende aard worden gemeld bij het Meldpunt Discriminatie
- In gevallen waarin deze voorwaarden niet voorzien, beslist de jury.
Inzendingen
Het verhaal volgens:
Ilse Starren-Ratzingz
Geachte mevrouw Damsma,
Naar aanleiding van de bijeenkomst op 7-2-2010 in het trefcentrum waar u om een verklaring vroeg van de betekenis van de ster in het stadswapen van Maastsricht, geef ik u de volgende verklaring:
Zilveren ster op een rood schild!
Dit is oorspronkelijk een 5-puntige ster op munten ingevoerd door keizer Karl IV; munten werden geslagen in Vroenhoven (B).
Tijdens de 80-jarige oorlog was er een munthuis in Maastricht. Op deze munten kwam een ster op een zijde en op de keerzijde was een leeuw. Er waren verschillende muntmeesters in Maastricht van 1548 tot 1632.
Hoe deze ster op de Maastrichtse vlag terecht is gekomen, kon ik niet achterhalen.
Het verhaal van de ster van Maastricht
J.Reijners
Van oudsher is een van de krachtigste symbolen van Maastricht de witte vijfpuntige ster op een rood vlak. Op vlaggen waarmee men zich wilde onderscheiden als Maastrichtenaren komt in de geschiedenis het stadswapen op een rood doek steeds voor. Soms hadden ze een grappige variatie: groepen Maastrichtse voetboogschutters die in 1415 meededen aan een optocht waren herkenbaar aan een vlag met een rode baan met daarop een witte ster en daaronder per groep een andere kleur.
Ter gelegenheid van de komende Vrede van Munster bepaalde het stadsbestuur in 1647 officieel dat de vlag rood zou zijn met witte ster.
Veel vlaggen had je echter niet in die tijd: aan huizen werd bijna nooit gevlagd. Aan grote gebouwen wel maar niet veel: het maken van een vijfpuntige ster is ook geen sinecure. En als je een nog moeilijkere figuur hebt, een leeuw of een adelaar, is het bijna onmogelijk om een vlag van je wapen te maken. In de vlaggenkunde heeft men daarom zijn toevlucht genomen tot het volgende principe: de kleuren van het wapen in horizontale banen vertalen. De kleur van het symbool staat boven en de kleur van de achtergrond beneden. Een mooi voorbeeld is het wapen van Polen: een witte adelaar op een rood schild. Wie wel eens de zaal van de Poolse landdag op de tv heeft gezien zal het niet zijn ontgaan. De Poolse vlag is wit-rood. De vlag van het hertogdom Limburg werd volgens dit principe: rood-wit. Het wapen is namelijk een rode leeuw op een wit veld. En de vlag van Maastricht werd wit-rood.
In 1866 werd het hertogdom Limburg opgeheven, Limburg was geen lid meer van de Duitse Bond en bleef alleen een provincie van het koninkrijk der Nederlanden. Bij provinciale verordening werd het in 1906 verboden om de rood-witte vlag nog langer te gebruiken als zijnde een ongewenste herinnering aan het feodale tijdperk. De provincie schrapte toen ook overal de titel hertogdom Limburg uit de stukken.
Een jaar later paste men het verbod aan in die zin dat bepaald werd dat waar dit plaatselijk gebruikelijk was men de rood-witte of wit-rode vlag wel nog mocht gebruiken.
In de periode na 1917 was het wel vervelend voor sommige Maastrichtenaren dat de vlag van het communistische Rusland zoveel leek op de officiële vlag van Maastricht. En een vlag met veel rood vond men ook erg socialistisch. Op 2 september 1938 besloot het college van burgemeester en wethouders van onze stad de eenvoudige vlag met twee horizontale banen van wit en rood de officiële vlag te laten zijn. In 1993 heeft de gemeenteraad weer besloten de oude vlag in ere te herstellen: "Rood met een witte vijfpuntige ster".
De wethouders van de PvdA hadden iets triomfantelijks in die tijd. Dat kwam vooral omdat niemand weerstand tegen de vlag bemerkte: de inwoners van Maastricht voelden zich meteen onder de rode vlag met witte ster verenigd en de vlag bleek het gevoel van saamhorigheid perfect te kunnen uitdragen.
Het verhaal van de ster van Maastricht
Jos God
In 1438 werd de veendel van mestreech beschreven es zespuntige witte staar op een rood veld.
Cartularium van de chartermeester van Philips de Gooje. Ter gelegenheid van de kommende Vrede van de Munster werd in 1647 bepaald tot de vlag van mestreech eyn roede damaste banderolle van beyde syden metten statswapen gestoffiert....* Jaomer tot de vlag zoeväöl roed in ziech had in d,n tied vaan de communistische fase van Europa. In 1938 weurt de vlag wit-roed bij besluut van het college van burgemeesters en wethouwers op 2 september 1938. méh in 1993 weurt de aw veendel (roed met witte staar) weer in ere hersteld met de officieel beschrijving van de Hoge Raad van Adel "
Rood met een witte ijfpuntige ster waarvan de hoogte gelijk is aan 3/5 van de hoogte van de vlag.hoogte en lengte van de vlag verhouden zich als 2 : 3.
De witte vijfpuntige ster wordt in de hoogte zodanig geplaatst dat de hoogte boven de ster zich verhoudt tot onder de ster als 9:11.
De rede van het kiezen voor de roeje vaandel met witte ster zien gewees. gei verwarring met vlagge van andere meugendhede of steij:
Roeje vlag mët witte staar is ouch boet mestreech herkenbaar es de mestreeche vlag; - mei es bij de aw wit-roeje vlag "t geval waor zölle de inwoeners vaan Mestreech ziech ónder de roeje vlag met wítte staar vereinig wete en de roeje vlag mét witte staar zal het geveul van eindrach váól beter kinne oetdrage - de roeje vlag met witte staar voldiet aon de algemein en in het bijzunder aon de in us land gebruikeleke regels vaan de heraldiek. De kleure vaan de Mestreeche vlag zien helder vermiljoen en helder wit.Dit zien dezelfde kleuren es die in de nederlandese vlag weurt gebruuk.
Dus kort samen gevat is de mestreeche vlag gekomen om mestreech en de omliggende buiten wijken te verenigen tot een stad en gemeente, zoals Daalhof Amby Pottenberg Nazereth daarom is de maastrichtse vlag toen ook in de 80 jarige oorlog ook nog ontworpen met een ster vorm om de vijf aangrensende gemeente te symboliseren, namelijk Lanaken, Riemst, Valkenburg aan de Geul, Meerssen, Wezet, en Eijsden.
Dit is het verhaal achter de betekenis van de vlag van maastricht
Gemeentevlag Maastricht
Peter van Rossum
De oudste afbeelding van een Maastrichtse stadsvlag dateert uit 1545 en vertoont een vaandrig die een vlag vasthoud met daarin een zespuntige ster. Volgens de beschrijving voerde Maastricht in die tijd een rode vlag met een gele ster. (Geller Stern in rottern Feld). Deze afbeelding staat in het zgn. Wappenbuch von Meister IK dat in 1545 te Frankfurt am Main is uitgegeven. In 1549 is de vlag geel-wit-rood, volgens het raadsverdrag van 16 oktober 1549 inzake de voorbereiding van de ontvangst van Prins Philips II en Keizer Karel V. Ter gelegenheid van de Vrede van Munster was de vlag in 1647 rood met een witte ster. Van 1938 tot 1994 was de officiële vlag van de Stad Maastricht wit-rood (twee evenwijdige horizontale banen van gelijke hoogte, wit boven rood onder).
Het feit dat deze vlag dezelfde was als de vlag van Polen, leidde tot misverstanden. Om in de toekomst misverstanden te voorkomen besloot de gemeenteraad op 1 januari 1994 de oude gemeentevlag weer in ere te herstellen.
De ster van Maastricht
Jeroen Haesen
Ik zelf denk dat de 5 punten van de ster staan voor wijken die eerst zelfstandige dorpen waren: Wolder, Amby, Heer, Borgharen en Itteren. Deze wijken zijn nu verenigd met de andere wijken en vormen samen Maastricht.
Het verhaal van de ster van Maastricht
Sander Bekkers
Heb u het goed gezien ?
Vijf zijn het er.
Vijf punten heeft de ster.
Heel duidelijk, wit op rood.
Geen vier
Geen zes
Vijf!
Oneven!
Het klopt nooit.
Dat betekent dat het in Maastricht nooit zo ging als je mocht verwachten.
Dat het nooit netjes verliep
Dat het altijd net iets anders ging.
Zjus aanders.
En wat hebben ze dat geweten in Maastricht
In het dal van een rivier
Waar alle legers doortrokken
Romeinen, Spanjaarden, Fransen, Oostenrijkers, Duitsers, Belgen
Wat heeft er niet rond gevochten, rond gegeten en rond genaaid
Nog afgezien van alle geld problemen die al die heersers meebrachten
Want ze kwamen het niet brengen, zeker niet.
En dus was er kennisgebrek, armoe, honger, ziekte.
En waar zijn al die Maastrichtenaren niet naartoe gegaan om wat te verdienen
Duitsland, Wallonië, Vlaanderen, Frankrijk, Holland, Canada, Australië
In elke crises, na elke staking maar ook als er gewoon weer niks te verdienen was.
En hoeveel mensen kwamen niet naar Maastricht als er iets te verdienen leek. Hollanders, Walen, Friezen, Vlamingen, Spanjaarden, Hongaren, Turken, Marokkanen
En waar gingen de Maastrichtenaren niet naartoe om iets te leren
Aken, Luik, Leuven, Brussel, Eindhoven, Nijmegen, Amsterdam, Frankrijk, Engeland, Amerika.
Inderdaad, het ging altijd net anders dan dat je dacht
Tot in de jaren dertig
Toen kreeg een ideeënrijk de overhand
Mensen die wisten hoe anderen moesten leven
Je mocht alles
Duiven houden, zwemmen, leren, bidden, voetballen, schaken, studeren, werken, verenigen.
Als je het maar katholiek deed.
En wie dat niet deed, deugden niet en kreeg geen kans
En wie zich verzetten, deugden niet en werd gebroken
En wie vertrokken, deugden niet en konden weg met een groot kruis erover.
Dat is gelukkig weer veranderd
De stad kreeg opleidingen
Er kwamen mensen om er te leren
En ook veel Maastrichtenaren wilden weer leven om te leren.
En niet zoals anderen dat voorschreven.
Inderdaad, het gaat gelukkig vaak anders dan je kon verwachten in Maastricht
Zjus aanders !
Het verhaal van de ster van Maastricht
Jos Boogen
In de middeleeuwen hadden kapittels, gilden, ridderordes en ook een steden hun eigen teken.
Het 'teyken der stadt Triecht' kent een lange geschiedenis.
We gaan terug naar het jaar 1283.
In een document uit dat jaar staat voor het eerst het teken van de stad Maastricht beschreven.
Het teken bestond uit een vijfpuntige ster en werd aangebracht op maten en gewichten.
Meetwerktuigen, zoals weegschalen, speelden ook toen al een belangrijke rol in de handel en moesten betrouwbaar zijn, daarom werden ze geijkt.
In Maastricht was de ster het waarmerk.
Niet alleen gewichten en weegschalen, maar ook bijvoorbeeld zilver werd van een 'stadsteyken' voorzien.
In de Mathiaskerk aan de Boschstraat komen we de vijfpuntige ster weer tegen.
Het staat op een schild tussen twee Gotische nissen waarin de beschermheiligen van de stad, zijn afgebeeld: Lambertus en Servaas.
Het dateert uit 1490
Het schild wordt vastgehouden door een dame, de 'schildhoudster'.
Zij verpersoonlijkt de stad Maastricht en wordt ook wel stedenmaagd of jonkheid genoemd.
Ze had oorspronkelijk géén vleugels.
Deze zijn er in het begin van de 19e eeuw aan toegevoegd, vermoedelijk onder invloed van de Katholieke Kerk.
En zo werd de jonkheid - eigenlijk pas vrij laat - omgedoopt tot engel.
De oudste afbeelding van het Maastrichts stadswapen vinden we op een schilderij van Jan van Brussel uit 1499.
Het is een zogenoemd 'Gerechtigheidstafereel', en is te vinden in de voormalige 'Antichambre' van het stadhuis.
Op het schilderij is een voorstelling te zien met bovenin de Goddelijke rechtspraak en onderin de menselijke, aardse rechtspraak.
Er tussenin staat de neutrale stedenmaagd met het rode schild en de witte ster.
Het schilderij geeft de relatie aan tussen Christus en de 'schepenbank', het stadsbestuur van Maastricht.
De schepenbank had in die tijd ook het juridische gezag over de stad.
Zij spraken recht bij misdrijven en burgerlijke geschillen in de stad.
Op 15 september 1819 werd de vorm van het wapen officieel vastgelegd. In het Koninklijk Besluit werd een duidelijke omschrijving ervan gegeven.
"EEN ROOD SCHILD, BELADEN MET EEN VIJFPUNTIGE STER VAN ZILVER.
HET SCHILD VAN ACHTEREN VASTGEHOUDEN DOOR EEN ENGEL EN GEDEKT DOOR EEN KROON VAN GOUD".
De transformatie van stedenmaagd naar een gevleugelde engel was daarmee een feit en Maastricht kreeg haar eerste echte 'stadsengel'.
Bronmateriaal: http://www.zichtopmaastricht.nl/ .
Historische Encyclopedie Maastricht.
Dr. Pierre Ubachs en Drs. Ingrid Evers
Maastricht, mensen, kleuren en vlag…
Jan Maas.
Wie waar dan ook in Europa, maar ook ver daarbuiten Maastricht zegt, krijgt doorgaans een bevestigend hoofdknikje. De helder vermiljoene kleur van de Maastrichtse vlag met zijn eveneens helder witte ster, zal niet direct een associatie met de hoofdstad van de provincie Limburg oproepen. De kans dat het antwoord zal zijn: ”O ja…de stad van het verdrag van Maastricht,” is vele malen groter.
Bij muziekliefhebbers is Maastricht een synoniem voor André Rieu. Gelegen aan weerszijde van de rivier de Maas is Maastricht de eerste grote Nederlandse stad welke de rivier aandoet, na zijn verre reis door Frankrijk en België. Maastricht staat hoog aangeschreven als universiteitsstad. De betrekkelijk jonge universiteit heeft zich in de loop der jaren ontwikkeld als een zich steeds innoverend instituut, welke zijn weerga niet kent.
De kleur rood is doorgaans het symbool voor hartstocht en daarom is het niet zo vreemd dat die kleur in het Maastrichtse vaandel terug te vinden is. Officieel heet de kleur: ”Vermiljoen rood.”
De Maastrichtenaar beloont zich, voor een heel jaar werken, met het vieren van het carnaval waarin hij vaak zichzelf een spiegel voorhoudt. In het verleden ging hij doorgaans drie dagen op stap, maar anno 2010 moet er niet vreemd gekeken worden als dat er vijf zijn. Het mooie is, zoals in vele Limburgse gemeentes, dat het vieren van het carnavalsfeest, zelden uitmond in onbehoorlijk gedrag ten aanzien van het andere geslacht.
Wat dat betreft vervuld de provincie Limburg een voorbeeldfunctie! Dit helder blijven denken en in plaats van drie-, vijf dagen carnaval vieren moet de oorzaak zijn geweest dat een vijfpuntige heldere witte ster het vaandel siert. Bij de vrede van munster in 1647 werd de vlag officieel tot vlag van Maastricht vastgelegd.
Toen voorzag men kennelijk al dat een driepuntige ster, voor elke carnavalsdag één, in het jaar 2010 voor problemen zou gaan zorgen. Een ambtenaar van Philips de Goede beschreef in het jaar 1438 de huidige banier. Dat de ster, gezien vanuit grote afstand, veel gelijkenis vertoont met een korrel zout, is typérend voor de Maastrichtenaar. Hij legt niet altijd zout op de staart en neemt het leven vaak met een korreltje zout.
De nieuwe Geest van Maastricht
Hans van Wageningen (lid van D66 Maastricht, buiten mededinging)
Komend uit het Noorden
Over de Kruisbergtop
De stad ligt daaronder
Geen stoplicht houdt me op
Maas over, de Singels
Naar Ceramique of Heer
De Markt of het Vrijthof
Passeer het druk verkeer
Nu kleur ik de wangen
Die ik in mijn adem vang
En schilder de muren
Van het Landbouwbelang
Vrijdagavond, de Geusselt
Zweep ik de Ultra’s op
Naar een tent toe, die is top
Meestal een koffieshop
Ik ben de nieuwe Geest van Maastricht
Ongeremd en ongericht
En ik weet, honderd pro
De gekte komt hier sowieso
Ik ben de nieuwe Geest van Maastricht
Die kerk en kroeg verlicht
Drink op mij en wees vrij
Hallef om en hoofdkaas – blij
Ik kom uit het Zuiden
Joie de vivre en zwier
Ik kom uit het Oosten
Und jetzt studiere ich hier
Ik kom uit het Noorden
Met strenge wetenschap
Ik kom uit het Westen
Polleke lacht zich slap
Ik ben de nieuwe Geest van Maastricht
Ongeremd en ongericht
Maar ik weet, honderd pro
De gekte komt hier sowieso
Ik ben de nieuwe Geest van Maastricht
Die kathedraal en kroeg verlicht
Drink op mij en wees vrij
Hallefom en hoofdkaas – blij
Ooit gevangen achter een muur
Moest ik van de stadslucht leven
En heb ik pelgrims en soldaten
De Mesteechter Geis gegeven
Nu de stad is uitgebroken
Oude grenzen zijn niet meer
Adem ik het fijnstof in
Van het doorgaande verkeer
Ik ben de nieuwe Geest van Maastricht
Voel me tot niets verplicht
Want ik weet honderd pro
De waanzin komt hier sowieso
Vrije vertaling van "Der frische Wind von Berlin" van Udo Lindenberg.
Denk er een opwindend rockritme bij.
De oude Mesteechter Geis is geconcipieerd door Lou Maas toen hij het lied "Berliner Luft" van Paul Linka vertaalde.
Het verhaal van de ster van Maastricht
P. In den Hoed (buiten mededinging)
Gewoen ’t Mestreechter geiske
Wit op ‘ne roejen achtergroond, daan vèlt ’t neet zoe op.
Jeh, daan mage ze dao op de Sleuteleverdrach hiel plechtig euver doen
Zoe met de ouge hoeg umhoeg, op naar de heer,
Mèh ‘h bleif mèr gewoen e Mestreechter geiske.
Altied rechoet, zagte ze dao vaan ‘m
Wiezoe ?
Mèt al die hiere !
Al die hertoge, bisschoppe en prinse
al die pestoers en börgemeisters
al die manslui in vaan die gesteve pekskes.
Rechoet ?!
Heer is toch neet gek, hè
Niks hoor, gewoen naor boete jao zegge en vaan binne doen watste zellevers vins.
En zörrege tot geine drachter kump, netuurlik.
Soms vraog heer zichzellevers wel ins aof boerum heer dat deit.
En soms, es ’t te erreg weurt, hèlt heer ziene bavvie eve neet.
Mèh veur de res, ze zeuke ’t zich mèr oet.
En es zoene jong in e kemmuniepekske op ’n plakaat reup
tot de Mestreechter Geis weer trök moot op ’t stadhoes
Dan dink heer: Zeker sjatteke, mèh neet iech.
Iech höb gein Stadhoes nuudig.
Iech oontstaon op ’t stupke veur de deur es ‘ers twie vaan Mestreech
E präötsje make en ins lache demet
De werkelijkheid ‘ns neet zoe zwoer make
Neet met de ouge hoe umhoeg
Mèh gewoen umtot ze ziech herkinne in dat gedoons dat leve hèt.
Want men kin op honderdtwintigdoezend meniere Mestrechteneer zien.
En eedere Mestreechteneer heet zien eige Mestreechter geiske
Altied zjus deneve
En es men ziech daan herkint…
Het wonderlijke relaas van Herman Hebben
Tom Metselaars
Op 4 april 1609 werkte Herman Hebben, een jonge luitenant in het leger van de Prins van Oranje, in het munitiedepot in de haven van Amsterdam. Het was geen rasmilitair, hij had zijn baantje te danken aan zijn vader, die in hoog aanzien stond in zijn thuisstad Maastricht. Hermans befaamde onhandigheid had hem ook vandaag weer diep in de problemen gebracht. Een ongelukje met een vergeten kaars had de volledige munitievoorraad van de prins in de lucht doen vliegen. Door de klap waren bovendien veel mannen in het hospitaal beland. Enkele dagen later moest de prins hierdoor het Twaalfjarig Bestand met de Spanjaarden sluiten. Herman koos eieren voor zijn geld en verstopte zich op een schip dat op het punt stond uit te varen naar verre, onbekende oorden, precies waar hij zijn moest. Het schip heette de Halve Maen en de kapitein was een Engelsman Henry Hudson. Onderweg hield Herman zich schuil, wat bepaald geen sinecure was op het kleine schip. Hij leefde van voedsel dat hij tijdens een korte tussenstop had geruild tegen een van de zilveren sterren op een rode epaulet die zijn rang aanduidden.
Toen het schip maanden later, na een lange reis over de oceaan, voor anker ging voor een klein, groen eiland in een beschutte baai, waagde Herman de sprong en zwom hij naar de kust van het eiland. Daar werd hij begroet door de plaatselijke bevolking van indianen. Ze spraken hem aan in hun eigen taal en het enige wat hij kon uitbrengen was zijn naam: “Herman Hebben”, zei hij, terwijl hij op zijn borst klopte. “Rmanhebben?” prevelden de indianen niet begrijpend. “Herman Hebben”, bevestigde Herman. “Rmanhebben!”, riepen ze uit en ze overlaadden hem met welkomstgeschenken. Als dank gaf Herman hen zijn overgebleven epaulet met ster, een geschenk dat ze zeer dankbaar aanvaardden. Herman leefde als een prins in zijn verbanningsoord, dat meer voelde als een paradijs. De indianen dachten dat hij een godheid was die tot hen was gekomen en ze vereerden hem en zijn geschenk dat ze al snel toepasten op doeken en vaandels.
Op zekere dag verscheen er weer een schip voor de kust en een blanke man arriveerde op het eiland. Het was de vader van Herman die van de bemanning van de Halve Maen had gehoord dat ze een verstekeling van boord hadden zien springen in de baai bij het eiland. Ze hadden hem echter niet durven volgen naar het vreemde eiland. Al gauw stuitte meneer Hebben op de indianen die hem begroetten met de enige woorden die ze kenden in de blankemensentaal: “Rmanhebben, Rmanhebben!” “Gelukkig” sprak de man: “ik had al gehoopt dat jullie Herman hadden”. “Rmanhadden?”, spraken de indianen hem vertwijfeld na. Meneer Hebben keek om zich heen in het dorp en zag overal rode lappen met witte sterren. Even verderop zag hij eindelijk ook zijn zoon. Ze sloten elkaar in de armen en vertrokken, de indianen vertwijfeld achterlatend. Ze beseften dat hun engel was gevlogen, “Rmanhadden” pruilden ze. De ontmoeting met Herman had zoveel indruk op hen gemaakt dat de naam die de indianen hem gaven nog altijd is verbonden aan het eiland: Rmanhadden, Manhadden, Manhattan.
Herman was inmiddels weer veilig terug in Maastricht waar het nieuws over zijn avonturen hem was vooruitgesneld. De Maastrichtenaren waren zijn gestuntel alweer lang vergeten en haalden hem en zijn vader feestelijk in met de vlaggen die de indianen hadden gebruikt om zijn komst in de Nieuwe Wereld te vieren: de witte luitenantsster op het doek dat rood was als zijn epaulet. Zijn vader zorgde ervoor dat het dundoek het officiële symbool van Maastricht werd én hij zorgde ervoor dat de ster ook in het stadswapen terechtkwam waar een beeltenis van zijn zoon in de vorm van een engel fungeerde als schildhouder. Een blijvende herinnering aan deze ondernemende Maastrichtenaar. En wie niet gelooft dat de ster van Maastricht ooit in de Nieuwe Wereld is geweest, moet heden ten dage maar eens gaan kijken in het museum The Cloisters in Manhattan. Daar is een glas-in-loodraam te zien met het schild dat herinnert aan onze Herman. En wat sterren verder hebben betekend voor de vlag van de latere Verenigde Staten, moge algemeen bekend zijn…
Ik reageer op uw oproep om een verklaring voor de vlag van Maastricht te bedenken. Als vlaggenliefhebber voelde ik mij natuurlijk uitermate aangesproken door deze vraag. Zoals u ziet heb ik een foto bijgesloten die ik maakte van een glas-in-loodraam dat ik afgelopen najaar in het museum The Cloisters in het uiterste noorden van Manhattan aantrof. Ik was zeer verrast om het wapen van Maastricht in het (van oorsprong Maaslandse) raam te zien (rechtsonder). Dit is de inspiratie voor en ook zo ongeveer het enige dat ik niet verzonnen heb in mijn verhaal. Wat deze foto met mijn vlaggenverklaring te maken heeft, kunt u natuurlijk zelf lezen in bijgesloten verhaal.
![]()
Het verhaal van de ster van Maastricht
M. Quaden
Met de afscheiding in het jaar 1830, werden België en Nederland zelfstandige landen.
De grenzen gingen dicht, doch er kwamen grensovergangen.
Maastricht had en heeft met België 5 (officiële) grensovergangen, nl., in alfabetische volgorde,
- de Bosscherweg;
- de Brusselseweg;
- de Cannerweg;
- de Tongerseweg en
- de Via Regia.
Deze grensovergangen symboliseren de punten, van de vijfpuntige ster, in de vlag van Maastricht.
Vanaf deze punten (ster-inwaarts) bereikt(e) men moeiteloos het centrum van Maastricht.
Het verhaal van de ster van Maastricht
Leon Sins
Me zouw kinne zègke:
De beuvenste staar is omhoeg geriech
Wiezend nao bove, nao hiemelse mach,
Daovaandan oontving ze häör krach.
En woort ze tot wat ze noe is,
Dat is zoe, want,
’t Steit in mie gediech.
De twie, die staon opzij,
Opene ziech es erm hiel blij,
Um te zègke aon de lui,
Is Mestreech nog altied veur uuch nui ?
Komp daan gaw nao eus sjoen stad.
Zoe’n belevenis höb geer nog noets gehad.
Wèlt geer eur bezeuk oetstèlle tot later,
Dat kin, want ze ligk al lang
En nog hiel lang wijer, aon ’t water.
Stèl ’t neet oet tot geer de geis gaot geve,
Want dat vergef geer uuch
Noets vaan ze leve.
De twie staare oonder ’t gehiel,
Beteikent tot veer mèt hart en ziel,
Wete tot Mestreech es aajdste stad,
Häöre tied nog lang neet gehad,
Want ze ligk al jaore aon de Maos
Oondanks oorlog en geraos,
Soms ouch ruizing en vreigelerij.
Want fier en tróts, op ’n sterk fóndemint
Blijf ze bestoon tot aon ’s werelds ind.
Dat wèt ederein vaan grijze tot keend.
’t Is en ’t blijf zoe, veer zien dat geweend.
En es geer ’t waope vaan Mestreech
Noe ins in zien gehiel bekeek,
Wèt daan, tot die staar zoonder ind
Blijf floonkere en blinke, sjittere en straole,
Aon ’t Mestreechter firmamint.
’n Staar in d’n duuster
’n Staar in ‘t leech.
Dat is en blijf ’t Waope vaan Mestreech.
En wie noe die staar in dee veendel kump?
Iech vertèl uuch dat effe hei mèt belump.
Wel, roed is ’t leve en wit maak ‘t zach,
Dat huurt bijein, of had geer ’t aanders gedach?
.
Het verhaal van de ster van Maastricht
Hans van der Stel
De ster duidt m.i. op een versterking gelegen op een strategische plek
(Maastricht met verdedigingswerken). De vijf punten wijzen naar vijf
steden, die voor Maastricht van oudsher van belang zijn:
Aken
Luik
Tongeren
Brussel
Den Bosch
Dit zijn nog steeds belangrijke connecties van Maastricht, zij het, dat
Hasselt de plaats heeft ingenomen van Tongeren. Zodra de tramlijn naar
Hasselt gereed is en er ook een rechtstreekse treinverbinding met Aken
is gerealiseerd, zijn alle genoemde steden zeer goed te bereiken met het
openbaar vervoer.
Drie van de genoemde steden liggen in de euregio. Brussel representeert
tevens de EU. In plaats van Den Bosch kan ook Den Haag worden gelezen (in de Middeleeuwen was Holland nog niet zo dominant), aangezien daar tegenwoordig de regering zetelt.
Het is van groot belang, om met alle genoemde steden/overheden goede
contacten te onderhouden. Door een goede samenwerking kan Maastricht haar strategische ligging uitbuiten.
De Viefpuntige Staar vaan Mestreech
EAJ Schoenmaeckers
De Staar sjijnend euver Mestreech
Te vinde op Logo en vlag
En vaan Wolder tot aon De Heeg
weurd ze hiel hoeg geach
Ze is wit , verleech en straolt
Euver alles in de ganse stad
Zie is ‘t , die de sfeer bepaold
In wat Mestreech heet en had.
Ouch De Geis die dreug zie oet
Bringk ‘t euver op groet en klein
Dat geit noets mie droet
’t Is e geveul in lief en brein
Eus prachtege Staar heet vief punte
Zoeget wie ’n Hotèl vief stare
Mer die mote mèt aonbejinge stunte
Um al hun klante te vergare.
Eus Staar hoof dat neet te doen
Zie trèk lui vaan wiet boete de stad
Doezende tegeliek eder seizoen
Die ‘oetstraoling’ heet ze altied gehad.....
’t VIZIETESTEERKE :
Vaan gebouwe ,Kaffees,pleine alles mèt sfeer.
’t Is genete vaan s’mörgens tot s’aovends laat
Gezèlleg, mèt koffie e wijntsje of gleeske beer
In ’t leech vaan Mestreechs fabrikaat !
Het verhaal van de ster Maastricht
Gérard Dielemans
Powerpointpresentatie:
Het verhaal van de ster van Maastricht
Het verhaal van de vlag van Maastricht
Bert van den Broek
Rijzende ster: aankondiging van de reddende engel
Frank Strikers
Vanaf de middeleeuwen al is de vlag het symbool van hoop in Maastricht. De rode achtergrond symboliseert een stad in vuur en vlam (in staat van oorlog/beleg). Het was nog een chaotische tijd, want in verschillende periodes heeft de stad Maastricht deel uitgemaakt van verschillende landen. En Maastricht was door haar ligging zeer gewild, dus er was vaak strijd. De bevolking was dus meerdere malen slachtoffer van ellende. En toen kwam de engel van Maastricht het volk van de ondergang redden. De witte ster op de vlag betekent (net zoals de ster van Bethlehem de geboorteplek van Jezus lokaliseert) dat er altijd hoop is: de reddende engel is op komst om de stad en haar bewoners er weer bovenop te krijgen. De witte ster voorspelt dus de komst van de reddende engel (hoop, voorspoed) in mindere tijden.
Zie ook een van mijn gedichten:
Maastricht (04-05-2006)
Romantisch zicht
Altijd verlicht
Door de Romeinen gesticht
Dat is ons Maastricht
Stad met een hart
Reuzen in het park
Aan de voet van een berg
Een aanzienlijk grote dwerg
Het is er nooit stil
Een stad met eigen wil
De muren spreken
en vogels maken muziek
De Maas voedt
een rijzende ster
Voor eeuwig verlicht
Dat is ons Maastricht
De vlag van Maastricht
A. Voorst
De vlag van Maastricht was in 1545 een zespuntige ster. Volgens mij voerde Maastricht in die tijd een rode vlag met een gele ster. Ter gelegenheid van de Vrede van Munster was de vlag in 1647 rood met een witte ster.Van 1938 tot 1994 was de officiele vlag van de stad maastricht wit rood.
De ster van Maastricht
Monique Voncken
Ik ging op zoek in de archieven naar de betekenis van de geliefde stralende ster van Maastricht.
Historisch is de betekenis:
Tussen 1253 en 1263 waren er twee verschillende schepenen die met de vijfpuntige ster al zegelden
namens de stad. De ster wordt ook gebruikt om maten te ijken en om in Maastricht gefabriceerde goederen zoals het laken van een ‘stadswijcken’ te voorzien.
In het jaar 1423 was dat de ster te zien op een schild op de stadszegel en dit is terug te vinden in het stadsarchief. Het vertoont ook de afbeeldingen van St.
Lambertus en St. Servaas, en een engelenfiguur als schildhouder voor op een kapiteel.
Deze zegel is gebruikt tot 1555. De ster zelf is waarschijnlijk ontleend aan een oude kapel behorend tot het Kapittel van OL Vrouw. De kapel bevatte een beeld van Maria die onder de naam Stella Maris door de rivierschippers werd vereerd.
In 1535 staat op de zegel een zittende engel met uitgespreide vleugels en met een schuingeplaatst schild voor zich met een ster.
In de 16e eeuwse documenten wordt dit beeld ook als oorsprong vermeld. In 1520 wordt het wapen beschreven zoals het voorkwam op een molen in Rothem.
Namelijk het schild met de ster gehouden door een jonge maagd, het hoofd omgeven door een stralenkrans. Het gaat daarbij niet om een engel maar om Maria.
In 1816 werd de kroon toegevoegd, omdat Maastricht de hoofdstad van de provincie was en dus tot de voornamere steden behoorde.
Een grappige verklaring over de 5 punten van de ster naar de historie van
Maastricht terugkijkend zou kunnen zijn.
Punt 1 voor de wind nl de tweeherigheid
Prins Bisschop van Luik en de Hertog van Brabant (zoals de wind waait, waait mijn jasje)
Punt 2 voor de water nl de Maas
Punt 3 voor de aarde nl fort als verdediging
Punt 4 voor het vuur nl. protestant en katholiek nl het vagevuur tussen de St. Jan en de
St. Servaas
Punt 5 voor de hemel nl feesten o.a. carnaval.
Maar wist je dat een 5-puntige ster, waarvan de lijnen naar de punten zijn doorgetrokken het teken is van macht in de hekserij? Dat kruis heet pentagram.
De vijfster gevormd door een in één lijn doorgetrokken vijfpuntige ster.Een andere benaming is de Druïdenster of Druïdenvoet.
Het pentagram is de symbolische weergave van de weg die de mens volgt in zijn streven naar volmaaktheid.
Het pentagram bekleed in vele religies een voorname en mystieke plaats en was ook in Mytrascultus reeds bekend.
Wie het pentagram goed bekijkt merkt een gelijkenis op met het menselijk lichaam. Het hoofd, de armen en de benen.
Deze houding is de uitdrukking van een harmonieus mens met een wakker denkvermogen, een ruim gevoelsleven en een stevige fysieke basis (Leonardo Da Vinci).
Het pentagram straalt een grote dynamische kracht uit.
Het is de bron van mystiek licht dat in alle richtingen verspreid wordt.
Conclusie:
De ster van Maastricht is de geest van de Maastrichtenaar die naar buiten straalt over de stad heen en de liefde en eenvoud van een engel voor alle goeds in het leven hier in Maastricht.




